Polskie społeczeństwo

Przygoda z „Tygodnikiem”

Janusz Poniewierski, Stefan Wilkanowicz, Michał Bardel

Jan XXIII napisał: „W rzeczach koniecznych jedność, w wątpliwych wolność, we wszystkim zaś miłość”. Pytam: jaki jest zakres tej wolności – w Kościele? I jak potrafimy z niej korzystać

Duchowość

Dlaczego Bóg diabelstwa nie ukróci?

Michał Bardel

Rozpatrzmy rzecz następującą: byłbyż dobry jakikolwiek uczynek, jeśliby jego wykonaniu nie towarzyszyła skłonność przeciwna? Mielibyśmy zasługę, czyniąc „dobro” bez możliwości czynienia zła? Jeśli tak – pójdźmy śladem Orygenesa i usuńmy...

Polskie społeczeństwo

„Wybierzmy lepszą historię”

Michał Bardel, Henryk Woźniakowski

Trudno mi spekulować nad psychologicznymi potrzebami społeczeństwa. Nie znamy ich, znamy tylko medialne skutki. W pewnym momencie miałem jednak poczucie, że być może sprawa jest prostsza. Że chodzi tu potrzebę...

Duchowość

„Jakby spadła na mnie szafa z książkami”

Michał Bardel, Janusz Poniewierski

Myśliciele z kręgu radykalnej ortodoksji kilka lat temu pojawili się na okładce magazynu „Time” – było to pierwsze zdjęcie teologów na okładce tego magazynu od lat 60.! Symptomatyczne, że wtedy...

Polskie społeczeństwo

Dokąd pędzi wóz?

Michał Bardel

Tam, gdzie na szalach kompromisu stają z jednej strony pieniądze, a z drugiej idee, warto dołożyć tym ostatnim kilka odważników. Trzeba więc traktować poważniej, niż z pozoru na to zasługują...

Nauka

„Zgroza nagłych cisz”. Trudne dziedzictwo Filozofa

Jan Andrzej Kłoczowski, Jarosław Kuisz, Karol Tarnowski, Michał Bardel, Łukasz Tischner, Paweł Kłoczowski

Numer poświęcony dziedzictwu życia i myśli Leszka Kołakowskiego nie może się obyć bez dyskusji, bo właśnie żywioł wieloosobowego dialogu najlepiej pokazuje wszechstronne dziedzictwo i sokratejską naturę tego filozofa

Nauka

Z filozofii nie ma pożytku

Michał Bardel, Czesław Porębski

Peter McCormick to myśliciel przekorny. Na przekór współczesnym trendom filozofii anglosaskiej, w których się wykształcił i wychował, unika minimalistycznych specjalizacji, redukcyjnych analiz – przeciwnie: chętnie zdejmuje ciasny gorset teoretyka, by...

Duchowość

„Cud chce jak najlepiej, a utrudnia wiarę”

Michał Bardel

Święci poszerzają naszą wyobraźnię, ich droga daje nam odpowiedź na pytanie, co to znaczy naśladować życie Pana Jezusa. Ich żywoty pokazują wielką różnorodność naśladowania Jego życia

Duchowość

Po co nam święci?

Michał Bardel, Janusz Poniewierski

Jeśli nawet istnieje gremium, które orzeka o świętości, i są ustalone procedury (...), to nie ma to najmniejszego znaczenia, dopóki nie ma jakiegoś oddolnego przeżycia w Kościele. Trzeba użyć tego...

Polskie społeczeństwo

Kiepskie prognozy dla nosorożców…

Michał Bardel

To nie jest tak, że zabraknie żywności. Ale w konkretnym miejscu pogorszyć się może sytuacja konkretnych ludzi. To jest nasz zasadniczy problem – nie to, że zniszczymy życie na Ziemi...

Nauka

Siedem koszy i przedszkolak, czyli synteza filozofii XX wieku

Michał Bardel

Prawdziwy problem jest nieco inny: kiedy faktycznie, kulturowo i mentalnie, zaczyna się wiek XX? W tej kwestii spieram się między innymi z profesorem Markiem Siemkiem. Nie ulega wątpliwości, że widać...

Duchowość

Czym nad grube ciało duch jest szlachetniejszy?

Adam Workowski, Michał Bardel

Tam, gdzie pojawia się temat stworzenia duszy, trzeba wprowadzić wyraźnie sformułowaną przez II Sobór Watykański ideę zupełnie nowej miłości Boga do człowieka. Człowiek jest jedynym stworzeniem na ziemi, którego Bóg...

Polskie społeczeństwo

Wyspa strachu

Michał Bardel

Spinalonga jest malutka. To właściwie wyspa-wzgórze. Na szczycie do dziś jeszcze podziwiać możemy potężne mury weneckiej fortecy. Między nimi a skalistym brzegiem wyspy, na tym w miarę płaskim pasie o...

Kultura i Sztuka

Bestiarium Pliniusza, czyli o relacji ludzi i zwierząt w starożytnym Rzymie

Michał Bardel

Rzymianie cenili w zwierzętach to wszystko, co upodabniało je do ludzi: inteligencję, spryt, zdolność do adaptacji w trudnych warunkach. Uwielbiali ptaki, ale głównie te gadające; szanowali psy niemal wyłącznie z...

Polskie społeczeństwo

Upomnieć czy potępić?

Krystyna Strączek, Michał Bardel

„Liczne wypowiedzi o niegodziwości i niedopuszczalności metody in vitro można ująć w kilku stwierdzeniach. Po pierwsze: przy każdej próbie w tej metodzie giną liczne embriony - jest to rodzaj wyrafinowanej...

Nauka

Dramat Messiusa, czyli o ulicach żywych i ulicach umarłych

Michał Bardel

Miasto zakładane na planie etruskim rozbudowywano wokół skrzyżowania dwóch głównych arterii: biegnącej z północy na południe cardo i wyznaczającego kierunek wschód-zachód decumanus. Orientacje pionowa i pozioma symbolizują dwa wymiary władzy...

Globalne wyzwania

Nowe miejsce do życia

Michał Bardel, Marcin Żyła

Uchodźcy przyjeżdżają do nas celowo, i to nie po to, by „odtwarzać” tu swój kraj. Nie chcą tracić swoich zwyczajów, co jest zrozumiałe, ale przede wszystkim pragną zbudować u nas...

Duchowość

Zawsze jest trzecie wyjście

Michał Bardel, Adam Workowski

Prawda o Bożej Opatrzności jest taka, że swoją opiekę nad nami Bóg sprawuje jako nad takimi, jakimi nas stworzył, a stworzył nas istotami rozumnymi, zdolnymi do wzajemnej solidarności, zdolnymi do...

Kultura i Sztuka

Hadrian w kąpieli, czyli tyleż o higienie, co o życiu towarzyskim Rzymian

Michał Bardel

Jest rzeczą godną uwagi, że całe niemal życie towarzyskie starożytnego Rzymu koncentrowało się przede wszystkim w miejscach ściśle związanych z higieną osobistą: salonach fryzjerów, termach, wreszcie także i publicznych latrynach

Globalne wyzwania

Jaka przyszłość dla Kosowa?

Michał Bardel, Marcin Żyła

14 listopada, na kilka dni przed wyborami powszechnymi w Kosowie redakcja „Znaku” oraz Instytut Badań nad Cywilizacjami zorganizowały w Rzeszowie dyskusję nt. przyszłości tej prowincji i całych Bałkanów. Poniżej prezentujemy...

Kultura i Sztuka

Wielkie żarcie w oczach Petroniusza, czyli o rzymskich zbytkach w dziedzinie jedzenia i picia

Michał Bardel

Każda kolejna ustawa ograniczająca zbytek prowokowała tylko co sprytniejszych utracjuszy do znajdowania sposobów, by ją obejść. Skoro w ustawie Fanniusza zakazuje się podawania potraw z ptactwa z wyjątkiem drobiu, z...

Duchowość

Nie wierzę w szkolną katechezę

Michał Bardel

Zdaję sobie sprawę, że usunięcie religii ze szkół dla wielu oznaczałoby pośmiertny tryumf propagandy komunistycznej. Ale też wierzę głęboko, że musi wreszcie przyjść czas, kiedy nasze myślenie zdoła wywikłać się...